رموز مدیریت موفق

 

 

اگر مدیر خوب باشد و مدرسه نباشد، او مدرسه­ای خواهد ساخت و اگر مدرسه باشد و مدیر خوبی نباشد، مدرسه ویرانه­ای بیش نخواهد بود.

1.مدیر موفق، جو تمام سازمان را تعیین می­کند. روحیه مدیر به تمام افراد سازمان منتقل می­شود.

2. رهبران همیشه مبتکر، کارآفرین و آینده­نگر هستند و روی محول کردن کار به دگیران تأکید دارند.

3. مدیران از قبل همه چیز را پیش بینی می­کنند و پیش از آنکه تصمیمی را عملی کنند، تمام پی­آمدهایش را در نظر می­گیرند.

4. سرعت عمل یکی از مهترین ویژگی­ها در مدیریت مؤثر است.

5. برای ایجاد بیشترین انگیزه در کارکنان، در جمع باید از نقاط قوتشان گفته شود و در خلوت از نقاط ضعفشان.

6. برای این که بتوانید در دیگران انگیزه ایجاد کنید تا عملکردشان عالی شود، باید کاری کرد که احساس کنند مهم و ارزشمند هستند.

7. مدیر موفق کسی است که فضایی ایجاد کند که در آن همه کارکنان نسبت به خودشان احساس خیلی خوبی داشته باشند.

8. مرتبا با کارکنان باید تمرین اندیشه گشایی کرد. یعنی اجازه دهیم هر کس هر ایده­ای به ذهنش رسید، آزادانه بیان کند. با این کار آنها را تشویق می­کنید تا مدام در مورد کارشان تفکر خلاق داشته باشند.

9. هر کاری که انجام می­دهید، در واقع انتخابی است بین کار مهمتر و کارهایی که اهمیت کمتری دارند، درست انتخاب کنید.

10. اولویت بندی کارهای مهم به مشخص کردن کارهای غیر ضروری هم هست. چه کارهایی کمتر مهم هستند؟

11. مدیران کارآمد از نظرات دیگران استقبال می­کنند و خودشان را تصحیح می­کنند.

12. مدیران در روبرو شدن با مشکلات، همیشه آرام و خونسرد هستند و خویشتن داری را از دست نمی­دهند.

13. برای فکر کردن و بررسی کارها باید وقت گذاشت. تفکر عمیق مشخصه بارز مدیران موفق است.

14. مدیران باید در هر برهه از زندگی مسئولیت کامل تمام اعمالشان را بر عهده گیرند.

15. در محیط کار باید جوی به وجود آورد که همه با صداقت و شرافت عمل کنند و بتوانند به راحتی حرفشان را بزنند.

16. اصول(سه میم) در مدیریت این است: محبت، مداخله و متانت، باید با همه مؤدب بود.

17. احترام نشانه اصلی یک مدیر قابل است. میزان احترامی که کارکنان به مدیرشان می­گذارند، نشانه میزان قابلیت اوست.

18. کارها باید ساده شود، ادغام شود، و آنهایی که لازم نیست حذف شود، مدام در سازماندهی مجدد کارها باشید.

19. مدیریت، بیشتر یعنی اینکه که هستید، تا اینکه چه می­کنید.

20. صداقت، با ارزش­ترین و محترم­ترین ویژگی یک مدیر است. همیشه باید به حرفها عمل شود.

21. عمل گرایی، نشانه یک مدیر برجسته است.

22. مدیر کسی است که می­تواند نتایج مطلوب را به دست آورد و رهبر کسی است که توانایی پیش­بینی آینده را دارد.

23. به عنوان یک مدیر، وظیفه این است که آفریننده شرایط و موقعیت­ها باشید، نه آفریده آنها.

24. تشویق، ابزاری توانمند برای ساختن و پرورش افراد است.

25. برای اینکه کارکنان بدانند عملکردشان چطور است و در مسیر درست باقی بمانند، نیاز دارند که به طور مرتب، بازخورد کارشان را ببینند.

26. اگر می­خواهید کاری تکرار شود، آن را تقویت کنید. کاری که مورد تشویق قرار گیرد، باز هم انجام می­شود.

27. کارکنان می­توانند عملکرد عالی داشته باشند، به شرط این که انگیزه­هایشان به خوبی تقویت شود.

28. سرزنده بودن و انرژی داشتن برای موفقیت یک مدیر ضروری است.

29. مدیران به راه حل­ها فکر می­کنند و درباره آنها حرف می­زنند، اما دیگران به مشکلات فکر می­کنند و درباره آنها حرف می­زنند.

30. بهترین مدیران کسانی هستند که به همه جزییات کار توجه دارند. هیچ چیز را نباید به دست شانس سپرد.

31. مدیریت موفق، یعنی رسیدن به دست آوردهایی فوق العاده با به کارگیری افراد معمولی.

32. برای این که در حوزه خود، مدیر موفقی شوید، زودتر سرکار رفتن، سخت­تر کار کردن و به موقع تعطیل کردن، راهگشاست.

33. وضوح و روشنی کلید مدیریت موفق است: باید اهداف روشن شود.

34. انعظاف پذیری در زمان تغییرات بزرگ، یکی از ویژگی­های ضروری مدیریت است.

35. توانایی تصمیم­گیری درست، بیش از هر عامل دیگری، تعیین کننده موفقیت شماست.

 

ویژگی های مدیر و مدیریت در نهج البلاغه

 

 

شجاعت

حضرت علی(ع) در خطبه 172 نهج البلاغه می­فرماید: ای مردم همانا سزاوارترین مردم به این امر(خلافت و زمامداری) کسی است که توانا ترین آنها بر اجرای امور و داناترین به فرمان خداوند در فهم مسائل باشد.

قاطعیت       

علی(ع) از شک و تردید بی­مورد نهی کرده و می­فرماید: علم خود را به جهل و یقین خود را به شک تبدیل نکنید، وقتی دانستید عمل کنید و زمانی که یقین کردید، اقدام نمایید.(نهج البلاغه حکمت 274)

تجربه کاری

علی(ع) در نامه به مالک اشتر می­فرماید: افراد با تجربه را به عنوان کارگزار انتخاب نما(قوچانی، 1374، ص 82)

استقامت در برابر مشکلات

حضرت علی(ع) در این مورد در نامه 53 به مالک اشتر فرموده اند: پس برای مشاغل کلیدی از سپاهیان و لشکریان خود کسی را انتخاب کن که در برابر دشواری ها و پیش آمدهای سخت و تلخ، استوار باشد و مصیبت های بزرگ وی را از پا ننشاند. فردی باشد که هنگام ناتوانی و ضعف دیگران، بر او ضعف و ناتوانی غالب نشود و بر اثر بی خیالی دیگران، بی تفاوت نگردد. (قوچانی، 1374، ص 136)

شایستگی و کفایت

علی(ع) در نامه به مالک اشتر می فرماید: ای مالک در بکارگیری کارگزارانی که باید زیر نظر تو کار کنند هیچ گونه واسطه و شفاعتی نپذیر مگر شفاعت کفایت و امانت را

نظم انضباط

علی(ع) در بخشی از عهدنامه خود به مالک اشتر می فرماید: کار هر روز را همان روز انجام بده زیرا هر روز کاری مخصوص به خود دارد.

همچنین در وصیت خود می فرمایند: سفارش می کنم شما را به تقوی و نظم در امور

حسن سابقه

در نامه 53 به مالک اشتر فرموده اند: بدترین وزیران تو کسانی هستند که وزیران والیان بدکار پیش از تو بوده اند و با آنان در گناهان همکاری کرده اند. مبادا صاحبان اسرار تو باشند زیرا که یاران گنهکاران و برادران ستمکارانند. تو می توانی به جای آنها بهتر از آنها را بیابی، کسانی که نظرایت و نفوذ آنها را دارند ولی وزر و وبال آنها را ندارند و با ستمکاران و گنهکاران همکاری نکرده اند. این مردان پاکدامن هزینه کمتری بر تو تحمیل می کنند و نسبت به تو مهربانترند و با بیگانه کم الف ترند. آنها را مخصوصان جلسه های سری و انجمن های علنی خود قرار ده.

داشتن پشتکار و دوری از تنبلی

علی(ع) فرموده اند: در کارهای خود بر افراد سست و تنبل تکیه نکن(دلشاد تهرانی، 1377، ص 372 – 375)

پاکی و صلاحیت خانوادگی

آن حضرت به مالک اشتر توصیه می نماید: و از آنان که گوهری نیک دارند و از خاندانی پارسا و صالحند و از سابقه نیکو برخوردارند، فرماندهان را برگزین.

داشتن قدرت تشخیص و تجزیه و تحلیل

آن حضرت در معرفی مالک اشتر به دیگر فرماندهان نظامی به مهارت اراکی و تشخیص و تجربه و تحلیل مسائل توسط مالک اشتر اشاره می فرمایند: من مالک اشتر پسر حارث را بر شما و سپاهیانی که تحت امر شما هستند فرماندهی دادم، گفته او را بشنوید و از فرمان او اطاعت کنید. او را مانند زره و سپر نگهبان خود برگزینید زیرا که مالک نه سستی به خرج داده و نه دچار لغزش می شود. نه در آنجایی که شتاب لازم است کندی دارد و نه آنجا که کندی پسندیده است شتاب می گیرد. (نهج البلاغه، نامه 53)

مطالب آموزنده 2

 

 

هر کس این پنج چیز را نداشته باشد، (از زندگی خود) چندان بهره­ای نمی­برد: عقل، دین، ادب، شرم و خوش خلقی (امام حسین(ع))

انسان ورق کاغذ نیست که آب رودخانه به هر جایی که خواهد او را بکشاند، بلکه انسان شناگری است ماهر که با دو دست اراده و اقدام در دریای بیکران عادت به هر طرفی خواهد تواند رفت. (ساموئل اسمایلز)

همیشه به نور خورشید بنگرید، در این صورت تاریک­ها و سایه­ها را نخواهید دید.(هلن کلر)

نعمت­های خود را بشمارید، نه محرومیت­ها را(دیل کارنگی)

تنها کسی موفق می­شود که به انتظار دیگران ننشیند.(شیللر)

آن قدر به تاریکی لعنت نفرستید، یک شمع روشن کنید.(کنفوسیوس)

آدم­ها سعی می­کنند که وقت­کشی کنند، در حالی که این زمان است که آنها را می­کشد.(بوسیکو)

انسان مانند رودخانه است، هر چه عمیق­تر باشد آرام­تر است.(منتسکیو)

شادی و نشاط خون را پالایش داده و موجب تحریک و جوانی فرد می­شود تا او را برای هر کاری آماده سازد.(رابرت برتن)

دشمنی کسی را در دل را مده که این کار تو را همیشه غمگین دارد.(ارسطو)

هر جا زمینی را بکاوی، گنجی خواهی یافت. اما باید باد ایمان یک دهقان زمین را بکاری(خلیل جبران خلیل)

 

رازهای مدیریتی

بالاترین هنر مدیر مدرسه آن است که کمک کند افراد با هم کار کنند نه در مقابل هم

 

مدرسه سکوی پرواز دانش­آموزان است. هر چه سکو بالاتر رود دانش­آموزان برای پریدن و اوج گرفتن شانس موفقیت بیشتری دارند.

 

بزرگترین ضرر مدارس این است که یک دانش­آموز را در حالی به جامعه بفرستد که مهارت زندگی کردن را نیاموخته باشد.

 

هنر مدیریت در مدرسه این است که نگذارد افراد احساس کنند که مدرسه جای وقت گذرانی است.

 

موتور محرکه هر مدرسه­ای، میزان اعتماد به نفس مدیر مدرسه است.

 

هیچ احساسی برای یک مدیر خطرناک­تر از آن نیست که فکر کند شایسته­ترین فرد برای اداره یک مدرسه تنها او بوده است.

 

کار کردن با مدیری سخت است که ستایش کردن را مشکل­تر از انتقاد کردن می­داند.

 

اگر از خطاهای جزیی دانش­آموزان چشم­پوشی نکنید آنها را به انجام خطاهای بزرگ­تری تشویق کرده­اید.

 

پیام های مدیریتی

شکست افراد را در کارهای ابتکاری، وسیله سرزنش آنها قرار ندهید. بلکه به عنوان فرصتی برای یادگیری بهتر تلقی کنید.

 

کارگروهی به معنای واقعی را به عنوان فرهنگ مدرسه نهادینه کنید.

 

ریسک و تغییر پذیری، کنترل توأم با آزادی عمل، فرهنگ مشارکتی و یادگیری عمیق را پرورش دهید.

 

کاهش نظارت بیرونی و توسعه خود نظارتی

 

مدیران مدارس باید جرأت کنند و کار اطلاعاتی را شروع کنند. خطر این کار کمتر از حبس کردن اطلاعات است.

 

 

با تیم سازی دانش­آموزان و تشکیل گروههای درسی فرصتهای یادگیری بهتری را برای آنان ایجاد کنید.

به اعضای مدرسه اجازه شرکت در فرآیندهای تصمیم گیری و نیز استقلال عمل داده شود تا ابتکار به خرج دهند و راه حلهای جدید ارائه دهند.

نکته ها

 

 

نکته ها:

 

انسان موفق شده است تا تمام اشکال حیات را کنترل کند ،زیرا زمان بیشتری را صرف رشد ونمو کرده است،اگر هنوز هم وقت بیشتری صرف کند واین زمان را عاقلانه بگذراند  ممکن است بیاموزد تا خود رانیز کنترل نماید و از نو بسازد.

 

 

به هر حال هدف زندگی ،زیستن است، حداکثر تجربیات را داشتن ، مشتاقانه وبدون ترس تجربیات جدیدتر وغنی تر را یافتن

 

اگر می خواهیم مردم را آن طور که واقعا هستند ، ببینیم باید آنها را بی هیچ قید وشرطی دوست بداریم.

اگر چنینن نکنیم ، ممکن است آنها هرگز حقیقت خودشان را برای ما آشکار نکنند و ما انهارا از دست بدهیم.

 

مطالب آموزنده

 

 

« سر برتری پیامبر و رسولان و حجج صلوات ا.... علیهم بر فرشتگان »

رسول خدا ( ص ) فرمودند : خداوند متعال موجودی برتر و عزیز تر از من نیافریده است.

علی ( ع ) فرمودند : شما برتر هستید یا جبرئیل ؟

پیامبر فرمودند : ای علی ! خداوند تبارک و تعالی پیمبران خود را بر فرشتگان مقربش برتری داد و من را بر همه پیامبران و رسولان فضیلت بخشید – برتری بعد از من ، از آن تو و امامان بعد از تو است . فرشتگان ، خدمتکاران و دوستان ما هستند . ای علی ! آنان که عرش الهی را بر دوش گرفته و آنان که اطراف عرش اند به تسبیح و ستایش پروردگارشان مشغول اند و برای کسانی که به ولایت ما ایمان دارند از خداوند آمرزش می طلبند . ای علی ! اگر ما نبودیم ، خداوند آدم و حوا ، بهشت و دوزخ و آسمان و زمین را پدید نمی آورد با این وصف ، چگونه برتر از فرشتگان نباشیم در حالی که در معرفت به پروردگارمان و در تسبیح و تهلیل و تقدیسش بر آنان پیشی گرفته ایم زیرا ارواح ما نخستین آفریدگانی بودند که پروردگار آفرید ، پس از آفریدن ، ما را به توحید و ستایش گویا ساخت ، سپس فرشتگان را آفرید وقتی آنان ارواح ما را نور یگانه دیدند ، امر ما را بزرگ شمردند و برای اینکه بدانند ما مخلوق هستیم و خداوند از صفات ما آفریده ها مبرا است ، خداوند را تسبیح و تنزیه کردیم . فرشتگان با تسبیح ما به تسبیح حق پرداخته ، او را از صفات ما منزه شمردند و چون عظمت شأن ما را دیدند به تهلیل پرداختیم تا فرشتگان بدانند معبودی غیر از خدا نیست و ما بنده هستیم و آفریدگار نیستیم که همراه او یا پایین تر از او مورد پرستش قرار گیریم ، وقتی فرشتگان چنین دیدند آنان نیز لااله الا الله گفتند و زمانی که عظمت موقعیت ما را مشاهده کردند تکبیر گفتند تا بدانند که حق تعالی بزرگ تر از آن است که جز به وسیله ی او بتوان به جایی رسید .

 زمانی که عزت و قوت ما را دیدند برای اینکه بدانند هیچ عزت و قوتی نیست مگر از ناحیه خداوند گفتیم : لا حول و لا قوة الا بالله 

وقتی نعمت های باری تعالی را بر ما دیدند و اینکه اطاعت ما را فرض و واجب کرده است . برای اینکه بدانند در مقابل این نعمت ها چقدر باید او را بستاییم ، گفتیم الحمد الله و فرشتگان نیز گفتند الحمدالله بنابراین فرشتگان به وسیله ی ما به یکتاپرستی ، تسبیح ، تهلیل ، ستایش و تمجید باری تعالی راهنمایی شدند.

« سرّ آفرینش و اختلاف آفریده ها »

امام حسین بن علی نزد یارانش آمد و خطاب به آنان فرمود :

ای مردم ! حق تعالی بندگانش را نیافریده جز آنکه او را بشناسند و چون او را شناختند ، عبادتش کنند و چون او را عبادت کردند از پرستش غیر او بی نیاز گردند.

مردی از بین یاران گفت : ای پسر رسول خدا ، پدرم و مادرم فدایت باد معرفت خدا چیست ؟ حضرت فرمودند : اینکه مردم هر عصر و زمانی ، امامی را که اطاعتش بر آنان واجب است بشناسند .

محمد بن عماره گفت : از جعفر بن محمد علیه السلام پرسیدم  خداوند متعال برای چه آفریده ها را خلق نمود؟

حضرت فرمودند : خداوند تبارک و تعالی آفریدهع ها را بیهوده نیافرید و رهایشان نکرد ، بلکه آفریدشان تا اظهار قدرت کرده باشد ، آنان را به اطاعت خویش مکلف کرد تا شایسته رضوانش شوند و برای آنکه نفعی عایدش شود یا ضرری از خودش دفع نماید نیافریدشان بلکه ایجادشان کرد تا به آنها نفع رساند و به نعمت جاوید برساند.

                                                                                                            برگزیده ای از کتاب علل الشرایع

                                                                                                                      « شیخ صدوق »  

 

« پیام های مدیریت »

جمله برگزیده : نیازی به مدیریت نیست اگر افراد مناسب را انتخاب کنید و به آنها فرصت دهید که بالهای خود را بگسترانند تقریباً دیگر نیازی نیست که آنان را مدیریت کنید

بهترین مدیر فردی است که در انتخاب بهترین افراد برای انجام کار مورد نظر درک کافی داشته باشد و به اندازه ی کافی خویشتن داری داشته باشد که وقتی آنان در حال  انجام کار هستند در کار آنان دخالت نکند.

کاری که هر وقت قابل انجام باشد هیچ وقت انجام نمی شود . اگر می خواهی دلیل اینکه چرا بشر نتوانسته است از حداکثر توان خود بهره مند بشود و هرگز هم نخواهد برد را در یک کلمه بیان کنی ، آن کلمه « جلسات » خواهد بود

جملات آموزنده

 

 

هر کس این پنج چیز را نداشته باشد، (از زندگی خود) چندان بهره­ای نمی­برد: عقل، دین، ادب، شرم و خوش خلقی (امام حسین(ع))

انسان ورق کاغذ نیست که آب رودخانه به هر جایی که خواهد او را بکشاند، بلکه انسان شناگری است ماهر که با دو دست اراده و اقدام در دریای بیکران عادت به هر طرفی خواهد تواند رفت. (ساموئل اسمایلز)

همیشه به نور خورشید بنگرید، در این صورت تاریک­ها و سایه­ها را نخواهید دید.(هلن کلر)

نعمت­های خود را بشمارید، نه محرومیت­ها را(دیل کارنگی)

تنها کسی موفق می­شود که به انتظار دیگران ننشیند.(شیللر)

آن قدر به تاریکی لعنت نفرستید، یک شمع روشن کنید.(کنفوسیوس)

آدم­ها سعی می­کنند که وقت­کشی کنند، در حالی که این زمان است که آنها را می­کشد.(بوسیکو)

انسان مانند رودخانه است، هر چه عمیق­تر باشد آرام­تر است.(منتسکیو)

شادی و نشاط خون را پالایش داده و موجب تحریک و جوانی فرد می­شود تا او را برای هر کاری آماده سازد.(رابرت برتن)

دشمنی کسی را در دل را مده که این کار تو را همیشه غمگین دارد.(ارسطو)

هر جا زمینی را بکاوی، گنجی خواهی یافت. اما باید باد ایمان یک دهقان زمین را بکاری(خلیل جبران خلیل)

تجربه های مدیریتی

 

 

صدیقه خان احمدی دبیرستان معلم ناحیه 3

تجربه ی مدیریتی 1

رضایت الهی

به عنوان یک مدیر با خاطرات و تجربیات گوناگون به این نتیجه رسیده­ام که همیشه و همه جا همه کارها و فعالیت ها را فقط و فقط برای رضای خدا و کمک به خلق خدا انجام دهیم نه برای ارتقای مقام دنیوی، چه بسا به کارهایی با نیت الهی، چندین سال بعد شاهد آثار نیک و خیر آن خواهیم بود. باید در همه کارها به «واعتصموا بحبل الله» معتقد باشیم.

تجربه ی مدیریتی 2

سعه صدر

در گذر زمان و زندگی ممکن است هر انسانی با مشکلات و ناراحتی هایی روبرو شود که در صورت عدم کنترل خود، برخورد شایسته ای با اطرافیان، از خود نشان ندهد بنابراین یک مدیر بادرایت در صورت مشاهده چنین برخوردی از کارکنان خود، حتماً باید سعه صدر داشته باشد که قطعاً تأثیر بیشتری بر روی تعدیل رفتار همکاران خواهد داشت و اطرافیان را به خود وامی­دارد تا روی رفتار خود بیشتر تأمّل کنند.

تجربه ی مدیریتی 3

عدم اعتماد به دیگران در حیطه کاری

یک مدیر متبحر در حین حفظ روابط انسانی در محیط کار حتماً باید دقت داشته باشد که هرگز روابط بر ضوابط غلبه نکند. برای مثال ارتباط های صمیمی بین مدیر با معاونین یا مدیر با دبیران مانع از کنترل کار آنها توسط مدیر نشود که این عدم کنترل کارها و اعتماد بیش از اندازه، باعث آسیب رساندن به نظم کاری آموزشگاه خواهد شد. پس یک مدیر در حین حفظ روابط انسانی و توجه به شرایط متفاوت همکاران حتماً نظارت کافی در انجام صحیح فعالیت های دبیران و معاونین داشته باشد.

 

 

صدیقه خان احمدی دبیرستان معلم ناحیه 3

پیام مدیریتی اول

مدیریت زمان:

اساس مدیریت زمان استفاده مؤثر از زمان است و این نیازمند آن است که شما اهدافی که می خواهید به آن برسید را بشناسید و فوریت هر فعالیت را نیز مشخص نمایید. فرآیند مدیریت زمان یک فرآیند 5 مرحله­ای می­باشد که به شرح زیر است:

1-      لیست کردن اهداف   

2-      درجه بندی اهداف مطابق اهمیت آنها

3-      فهرست نمودن فعالیت های ضروری برای رسیدن به هریک از اهداف

4-      برای هر هدف مشخص کنید که کدامیک از فعالیت های مورد نیاز برای رسیدن به آن هدف دارای اولویت بیشتری است.

5-      برنامه ریزی فعالیت ها

مطابق اولویت های تعیین شده :

امام علی(ع) مدیریت زمان را برای هر فرد این گونه ترسیم می فرمایند که کار هر روز را در همان روز به انجام برسان که هر روز را کاری است. بهترین وقت هر روز و بزرگترین بخش آن را مخصوص آن کن که به خدای پردازی، هر چند که اگر در چنان اوقات، نیت پاک کنی و توده مردم از آن نیت پاک در آرامش و آسایش باشند، همه آن اوقات در راه خدای به کار رفته است.

از دیدگاه امام علی(ع) عبادت خداوند در درجه بندی فعالیت ها، اولویت اول را به خود اختصاص می­دهد امام علی(ع) تصریح می فرمایند هر گاه کاری در جهت رضای حق تعالی انجام شود نوعی عبادت است و هرگاه فرد با نیت پاک قصد خدمت به مخلوقات خداوند را داشته باشد، قطعاً برای او عبادت، به حساب خواهد آمد و رضایت خدا را در پی خواهد داشت.

 

 

پیام دوم:

تعقل و تفکر:

یکی از عوامل سعادت آدمی، اندیشیدن است، در قرآن کریم، عقل و تفکر در آیات الهی مقامی والا دارد و مؤمنان را وا داشته که پیوسته نظر و تعقل داشته باشند، از طرف دیگر کسانی که از خرد و فکر سالم بهره ندارند، سرزنش شده اند، قرآن در مقایسه میان دنیا و آخرت و هدف گرفتن یکی از آن دو سرا، زندگی جاوید آخرت را برتر نمایانده است و اهل تقوی و خرد را وارثان آن خوانده است. پرهیزگاران می توانند تعقل کنند و دنیا را مزرعه آخرت بسازند و ره توشه خیر را فراهم آورند، خداوند اهل غفلت و معصیت را ملامت می کند که نمی اندیشند و بنده خواهش­های نفس اند.

تفکر در اسلام، تا آنجا رفعت یافته که نیکوترین عبادت حق تعالی نامیده شده است. یک ساعت اندیشیدن، برتر از یک سال و بلکه هزار سال عبادت است با مدد گرفتن از عقل و تفکر سالم است که خداوند را به درستی می­پرستیم و فرمان های او و پیامبرش را به نیکی می شناسیم و بدان گردن می نهیم. اسلام که مفهوم آن تسلیم است، در حقیقت تسلیم شدن بنده ای است که پروردگارش را در پرتو تعقل شناخته و دیده است چنین کسی، هیچ گاه دچار شک و کفرورزی و نفاق پیشگی و تبه کاری نمی شود بلکه مردم از خیرخواهی و خدمت رسانی او برخوردار می شوند و گرایش به عبودیت حق پیدا می کنند.